پایداری تولید، جایگزین محدودیت الگوی کشت می‌شود

به گزارش گروه کشاورزی و محیط زیست خبرگزاری صداوسیما؛ مشاور رئیس سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با انتقاد از نبود چشم‌انداز مشخص در حکمرانی آب، تأکید کرد: با تعیین سهمیه دقیق و شفاف آب برای بخش کشاورزی، مسئولیت تأمین امنیت غذایی به این بخش واگذار شده و باید از دخالت‌های سلیقه‌ای در نوع محصولات کشت‌شده پرهیز کرد.

حسین دهقانی‌ثانی، عضو هیئت‌علمی مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، در برنامه «سایه‌روشن» با تبیین چالش‌های اصلاح الگوی مصرف آب اظهار داشت: بخش کشاورزی باید بداند چه میزان آب در اختیار دارد و اگر این منابع ثابت و مدیریت‌شده باشد، می‌تواند در مقابل وظیفه تأمین غذا پاسخگو باشد. وی افزود در این شرایط، دیگر نباید نوع محصول تولیدی (مانند گوجه‌فرنگی یا هندوانه) را به دلیل میزان مصرف آب زیر سؤال برد؛ چرا که سرمایه‌گذار با در نظر گرفتن آب، زمین و وام‌های بانکی، بر اساس مزیت‌های اقتصادی و تأمین نیاز غذایی تصمیم‌گیری می‌کند.

وی با انتقاد از وضعیت فعلی مدیریت منابع آبی، با اشاره به خالی شدن سد‌ها تصریح کرد: کشور دارای آمار و ارقام است، اما فاقد «چشم‌انداز» است. وی با مثال زدن از دریاچه ارومیه تأکید کرد که اگر چشم‌انداز مشخصی (مثلاً ۲۰ ساله) برای احیای منابع وجود داشته باشد، سیاست‌های الگوی کشت و نوع مشوق‌ها بر اساس آن تنظیم می‌شود، نه اینکه هر سال بر اساس میزان آبِ ورودی، تصمیمات متفاوتی اتخاذ گردد.

دهقانی‌ثانی در ادامه با اشاره به چالش چاه‌های غیرمجاز، تأکید کرد: مسئولیت کاهش یا افزایش منابع آب بر عهده بخش کشاورزی نیست و وظیفه بخش آب، تخصیص شفاف منابع است.

او با انتقاد از نحوه هزینه‌کرد بودجه‌های حوزه آب گفت: در حالی که طرح‌هایی مانند باروری ابر‌ها با درصد موفقیت پایین، مبالغ هنگفتی را درخواست می‌کنند، اگر همین بودجه در بخش کشاورزی صرف توسعه ارقام گیاهی با دوره رشد کوتاه‌تر و بهبود عملکرد شود، می‌توان به صرفه‌جویی واقعی در مصرف آب دست یافت.

وی در پایان خاطرنشان کرد که تمرکز بر فناوری‌ها و زیرساخت‌هایی که باعث کاهش مصرف واقعی آب می‌شوند، می‌تواند هم‌زمان منجر به تحقق امنیت غذایی پایدار، ایجاد اشتغال پایدار و دستیابی کشور به یک چشم‌انداز ثابت برای آینده شود.