رئیس سازمان بهزیستی: باید به سمت سالمندی سالم برویم

به گزارش خبرگزارش صدا و سیما، سیدجواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، در همایش روز جهانی سالمندان با بیان اینکه اکنون ۱۳ درصد جمعیت کشور سالمند هستند، اظهار کرد: در نگاه جمعیت‌شناختی، جامعه‌ای که ۷ درصد جمعیت آن سالمند باشد، جامعه جوان و جامعه‌ای که ۷ تا ۱۴ درصد جمعیت آن سالمند باشد، در حال سالمند شدن است و بالای ۱۴ درصد، جامعه سالمند محسوب می‌شود.

وی افزود: در ظاهر ممکن است ۱۳ درصد عدد نگران‌کننده‌ای نباشد، اما جمعیت سالمند ایران با چند مؤلفه روبه‌رو است. ما با سرعت زیادی به سمت سالمند شدن، سالخورده شدن و شدیداً سالخورده شدن پیش می‌رویم.

رئیس سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: در سال‌های ۱۴۲۰ تا ۱۴۲۲ پنجره جمعیتی ایران بسته می‌شود و در سال ۱۴۲۲ تعداد جمعیت سالمند از جمعیت جوان پیشی می‌گیرد. همچنین در سال ۱۴۳۰، ۳۱ تا ۳۳ درصد جمعیت ایران بالای ۶۰ سال خواهند بود و از نظر جمعیت‌شناختی، جامعه ایران به‌شدت سالمند خواهد شد.

حسینی با اشاره به چندلایه بودن مسائل جمعیت سالمند گفت: سالمندان با مسائل اقتصادی نیز مواجه هستند. از سن ۷۰ سال به بعد با ۷۰ درصد کاهش درآمد و ۴۵ درصد کاهش دارایی مواجه هستیم و میانگین دهک سالمندی در ایران نیز پایین‌تر از میانگین دهک زیر ۷۰ سال است.

وی افزود: ۵۰ درصد مستمری‌بگیران سازمان و ۲۲ درصد افراد دارای معلولیت در جامعه را سالمندان تشکیل می‌دهند و ۹ درصد بیماران خاص جامعه نیز سالمندان هستند. همچنین ۶۰ درصد سالمندان ۷۰ سال به بالا با یک بیماری مزمن همنشین می‌شوند.

دبیر شورای ملی سالمندان کشور تنهایی را یکی دیگر از مسائل سالمندان دانست و گفت: به دلیل تجدد از یک سو و خانواده هسته‌ای از سوی دیگر، با مسئله تنهایی سالمندان مواجه هستیم و ۵۱ هزار نفر از زنان سالمند تنها نیازمند توانمندسازی هستند.

حسینی با اشاره به ضرورت تغییر نگاه به سالمندی اظهار کرد: ما امواج جمعیتی خود را نتوانستیم با نگاه مثبت ببینیم. پس از دوره کودکی، نوجوانی و جوانی نیز با مسائل و ویژگی‌های خاص خود مواجه بودیم و در میانسالی نیز فشار نقش، تراکم نقش و گرانباری نقش از ویژگی‌های این نسل بوده است.

وی افزود: اکنون سالمندی ابعاد فرهنگی، اجتماعی، هویتی و اقتصادی دارد و پیوستگی‌هایی که نسل‌ها می‌توانند با یکدیگر داشته باشند، از ستون‌های قوام جامعه است.

رئیس سازمان بهزیستی کشور با تأکید بر تغییر رویکرد از سالمندی مخاطره‌آمیز به سالمندی سالم گفت: این تغییر از امر فردی به امر خانوادگی، از امر خانوادگی به امر اجتماعی و از امر اجتماعی شکل گرفته است. باید چتر حمایتی خانواده، محله، اجتماع شهری و نهایتاً جامعه را برای سالمندان داشته باشیم.

حسینی با اشاره به موضوع مناسب‌سازی محیط برای گروه‌های مختلف جامعه گفت: اگر محیط، تفاوت‌های فردی آدم‌ها را نبیند، نابینایی تبدیل به معلولیت، ناشنوایی تبدیل به معلولیت و ناتوانی جسمی تبدیل به محدودیت می‌شود؛ اما اگر محیط را برای همه افراد جامعه دسترس‌پذیر کنیم، معلولیت معنا پیدا نمی‌کند و توانمندی و توسعه شکل می‌گیرد.

وی ادامه داد: از همین‌جا موضوع محیط دوستدار انسان، شهر‌های دوستدار انسان، شهر‌های دوستدار سالمند، شهر‌های دوستدار کودک و شهر‌های دوستدار معلول مطرح می‌شود. اکنون ۱۹ شهر ایران جزو شهر‌های دوستدار سالمند هستند و داشبورد ملی سالمندان نیز در حال شکل‌گیری است.

دبیر شورای ملی سالمندان کشور با اشاره به ظرفیت‌های اقتصادی سالمندی گفت: خدمات سالمندی فقط مسئله نیست و فرصت اقتصادی نیز دارد. ما با اقتصاد نقره‌ای مواجه هستیم که همان اقتصاد سالمندی است. اقتصاد دیجیتال، اقتصاد سبز و اقتصاد مراقبتی، سه اقتصاد بزرگ دنیا هستند که بیشترین اشتغال را ایجاد می‌کنند.

حسینی افزود: اقتصاد مراقبتی، ارزان‌ترین، فراگیرترین و ساده‌ترین فرصت است. این فرصت از دو جهت وجود دارد؛ یکی اینکه برای خود سالمند مشاغل خانگی شکل دهیم. سال گذشته ۳۲۰۰ نفر از سالمندان را به اشتغالات خانگی نرم و پایدار هدایت کردیم و خود سالمندان نیز می‌توانند فرصت‌های اشتغال برای جوانان پیرامون سالمندی ایجاد کنند.

وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای کاهش تنهایی سالمندان گفت: ۸۴۰ مرکز مهر و گفت‌و‌گو و خانه سالمندی در کشور شکل داده‌ایم که سالمندان در آنجا حضور پیدا می‌کنند و تعاملات خود را انجام می‌دهند.

رئیس سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: در حوزه مسکن و بیمه‌ها نیز تمام زنان سالمند سرپرست خانوار در روستا‌ها به‌طور کامل بیمه رایگان هستند و این خدمات باید در عرصه‌های گوناگون گسترش پیدا کند.

حسینی در پایان از تدوین نقشه جامع اقتصاد نقره‌ای سالمندان کشور خبر داد و گفت: ۲۶ محور سیاست‌گذاری مختلف شکل داده‌ایم و امروز با همین نگاه فرصت‌آمیز، نقشه جامع اقتصاد نقره‌ای سالمندان کشور رونمایی می‌شود تا ۱۴ حوزه اقتصادی سالمندی شناسایی شود و به‌درستی پیش برود و مسئله اقتصاد و اشتغال کشور معنادار شود.

وی افزود: در آبان‌ماه نیز، ان‌شاءالله بزرگ‌ترین نمایشگاه اقتصاد نقره‌ای سالمندان در نمایشگاه بین‌المللی دایر خواهد شد و نقشه اشتغال سالمندی نیز در حال تدوین است.