افزایش بهره‌وری منابع آب و انرژی با اصلاح الگوی کشت ذرت

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، مرکز اصفهان؛ رییس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان گفت: با اجرای الگوی جدید کشت متراکم ذرت علوفه‌ای در تمام کشور می‌تواند سالانه تا ۱.۵ میلیارد متر مکعب مصرف آب برای کشت این نهاده را کاهش دهد.

مسعود ترابی افزود: تغییرات اقلیمی امروز به یکی از مهم‌ترین چالش‌های بخش کشاورزی در جهان تبدیل شده که ایران نیز به دلیل قرار گرفتن در منطقه خشک و نیمه‌خشک، بیش از گذشته تحت تأثیر این پدیده قرار دارد و از این رو، توسعه روش‌های سازگار با شرایط جدید اقلیمی، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

وی افزود: در مواجهه با تغییرات اقلیمی، ۲ رویکرد اصلی شامل «سازگاری» و «کاهش یا تخفیف خسارت» مطرح است که در رویکرد سازگاری از روش‌هایی مانند استفاده از ارقام مقاوم به خشکی و شوری استفاده می‌شود تا گیاه بتواند شرایط سخت محیطی را تحمل کند، اما در رویکرد کاهش خسارت، اصلاح شیوه‌های مدیریت مزرعه از جمله تغییر تاریخ کاشت، تغییر فصل کشت برخی محصولات و اصلاح الگوی کشت، نقش تعیین کننده‌ای دارد.

ترابی یکی از مهم‌ترین اقدامات انجام شده در این زمینه را اجرای الگوی جدید کشت ذرت علوفه‌ای در پردیس آموزشی و پژوهشی کبوترآباد اصفهان اعلام کرد و گفت: این طرح با هدف کاهش اثرات تغییرات اقلیمی و افزایش بهره‌وری منابع آب و انرژی طراحی و اجرا شده است.

وی درباره نحوه اجرای این طرح توضیح داد: در روش متداول، برای هر ردیف کشت ذرت یک نوار تیپ آبیاری استفاده می‌شود، اما در الگوی جدید، ۲ ردیف ذرت با فاصله ۳۰ سانتی‌متری از یکدیگر کشت شده و تنها یک نوار تیپ برای آنها در نظر گرفته می‌شود و سپس بین هر جفت ردیف، فاصله بیشتری ایجاد می‌شود تا فضای کافی برای رشد گیاه حفظ شود.

رییس مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان افزود: در شیوه رایج هر ۷۰ سانتی‌متر یک ردیف کشت و یک نوار آبیاری وجود دارد، اما در روش جدید در هر ۱۱۰ سانتی‌متر ۲ ردیف کشت با یک نوار تیپ ایجاد می‌شود که این تغییر، بدون ایجاد محدودیت برای رشد گیاه، مصرف نهاده‌ها را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهد.

وی با اشاره به نتایج اقتصادی این طرح گفت: پیش از اجرای این الگو، برای هر هکتار زمین به ۱۷ تا ۱۸ بسته نوار تیپ هزارمتری نیاز بود، اما اکنون این میزان به هشت تا ۹ بسته کاهش یافته است که به معنای صرفه‌جویی حدود ۳۵۰ میلیون ریال در هر هکتار فقط در هزینه خرید نوار تیپ است.

ترابی ادامه داد: کاهش تعداد نوار‌های آبیاری باعث شده مصرف آب نیز حدود ۵۰ درصد کاهش یابد و به همان نسبت، انرژی مورد نیاز برای پمپاژ آب نیز کمتر شود، بنابراین کشاورزان علاوه بر صرفه‌جویی در منابع آب، هزینه‌های انرژی کمتری نیز پرداخت می‌کنند.

این محقق کشاورزی یکی دیگر از مزایای این روش را کاهش رشد علف‌های هرز عنوان کرد و گفت:، چون در این شیوه، سطح کمتری از زمین مرطوب می‌شود، شرایط برای رشد علف‌های هرز نیز محدودتر شده و در نتیجه هزینه‌های مبارزه با آنها کاهش می‌یابد.

وی تأکید کرد: بررسی‌های انجام‌شده نشان می‌دهد این روش هیچ تأثیر منفی بر کمیت و کیفیت محصول ندارد و به دلیل تأمین فضای مناسب برای رشد گیاه، عملکرد محصول مشابه روش‌های متداول باقی می‌ماند و برداشت نیز به راحتی انجام می‌شود.