پخش زنده
امروز: -
تمرکز بر ترومای پس از جنگ، اولویت اصلی نهادهای کشور شده است
رئیس سازمان بهزیستی گفت: سازمانهای مسئول باید در نخستین هفتهها و بهویژه در ماه نخست پس از جنگ وارد عمل شوند، زیرا بهترین زمان برای کاهش آثار تروما و جلوگیری از مزمن شدن آسیبهای روانی است.
به گزارش خبرگزاری صداوسیما، سید جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، در مراسم رونمایی از طرح ملی سنجش سلامت روان گفت: در روزهای اخیر، تمرکز بر ترومای پس از جنگ به یکی از اولویتهای اصلی سازمانها و نهادهای مختلف کشور تبدیل شده است. به گفته او، جنگ با وجود همه تلخیها و تاریکیهایی که به همراه داشت، فرصتهایی نیز ایجاد کرد و موجب شد دستگاههای مختلف با همافزایی و همکاری گسترده وارد میدان شوند و مدیریت مناسبی بر شرایط حاکم شود.
وی افزود: امروز شاهد وضعیتی کمنظیر هستیم، بهگونهای که بسیاری از قواعد شناختهشده جامعهشناسی جنگها در مورد ایران بهصورت معکوس عمل کرده است. در واقع، مردم ایران در برابر قدرتمندترین قدرتهای جهان، عظمت و انسجامی تاریخی خلق کردند و اکنون در دوره پساجنگ، وظیفه همه دستگاهها این است که مسئولیت خود را در قبال مردم به بهترین شکل ممکن انجام دهند.
حسینی با اشاره به آغاز رسمی طرح ملی سنجش سلامت روان گفت: جنگ عمیقترین بحرانی است که جامعه بشری را درگیر میکند و شدیدترین اثرات خود را بر ابعاد روانی انسانها بر جای میگذارد. پیامدهای روانشناختی و اجتماعی جنگ معمولاً در دوره پساجنگ با گستردگی و عمق بیشتری آشکار میشوند و اگر مداخلات حرفهای و بهموقع انجام نشود، این آثار میتوانند به اختلالات مزمن تبدیل شوند، در ساختار شخصیتی افراد نفوذ کنند، روند بهبود را دشوارتر سازند و هزینههای درمانی و اجتماعی را افزایش دهند.
وی گفت: سازمانهای مسئول باید در نخستین هفتهها و بهویژه در ماه نخست پس از جنگ وارد عمل شوند، زیرا این دوره بهترین زمان برای کاهش آثار تروما و جلوگیری از مزمن شدن آسیبهای روانی است. هدف ما در این طرح، غربالگری، شناسایی و ارائه خدمات سریع و هدفمند به افراد در معرض آسیب است تا بتوانیم از بروز و تشدید مشکلات روانی و اجتماعی در سطح فردی، خانوادگی و اجتماعی پیشگیری کنیم.
حسینی با اشاره به دو پیمایش ملی انجامشده در دوران پساجنگ گفت: در کنار تمام دشواریها، دو مطالعه ملی با هدف بررسی آثار روانی و اجتماعی جنگ بر گروههای مختلف جامعه اجرا شد.
وی درباره نخستین پیمایش که در حوزه سالمندان انجام شد، افزود: در این مطالعه ۲ هزار و ۵۰۰ سالمند مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان داد مهمترین پیامدهای جنگ برای سالمندان، استرس، اضطراب، ترس، نگرانی، دلهره و افسردگی بوده است؛ بهگونهای که این مشکلات حتی دو برابر بیش از مسائل اقتصادی برای آنان اهمیت داشته است. ۷۰ درصد سالمندان اعلام کردند اضطراب ناشی از جنگ بر آنان تأثیر گذاشته و شدت یافته است، ۴۸ درصد کاهش کیفیت خواب را تجربه کردهاند و ۷۸ درصد نیز از کاهش احساس امنیت در محل زندگی خود خبر دادهاند.
وی گفت: بررسیها نشان داد اضطراب در دهکهای سوم تا هفتم بیشتر بوده و احساس ناامنی و افت کیفیت خواب در دهکهای اول تا سوم نمود بیشتری داشته است. همچنین زنان سالمندِ تنها بیشترین آسیبپذیری را در این حوزه داشتهاند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور درباره دومین پیمایش ملی نیز گفت: این مطالعه بر جامعه هدف سازمان بهزیستی شامل افراد دارای معلولیت، زنان سرپرست خانوار، کودکان تحت حمایت و افراد دارای اعتیاد انجام شد. نتایج نشان داد حدود ۷۰ درصد این افراد با افزایش اضطراب مواجه بودهاند که بیشترین میزان آن در میان زنان سرپرست خانوار مشاهده شد. همچنین حدود ۵۰ درصد جامعه هدف کاهش احساس امنیت را گزارش کردند. این یافتهها نشان میدهد غربالگری و مداخله بههنگام در حوزه سلامت روان و اجتماعی پس از جنگ یک ضرورت انکارناپذیر است.
سید جواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، با اشاره به ضرورت همکاری میاندستگاهی در اجرای طرح ملی سنجش سلامت روان گفت: در تجربه جنگ، یکی از ویژگیهای مهم این شرایط آن است که سازمانها از قواعد خشک و معمول بروکراتیک عبور میکنند.
به گفته وی، در کشور نیز این همافزایی شکل گرفته و دستگاههایی مانند جمعیت هلالاحمر، وزارت بهداشت، کمیته امداد و سایر نهادها پذیرفتهاند که پس از غربالگری و ارجاع در قالب این طرح، خدمات درمانی رایگان را به افراد نیازمند ارائه کنند.
وی افزود: در همین راستا، سههزار مرکز مشاوره در سراسر کشور با اختصاص ۱۰۰ میلیارد تومان یارانه برگ مشاوره، خدمات تخصصی لازم را به افراد ارجاعشده ارائه خواهند داد.
رئیس سازمان بهزیستی کشور درباره روند مداخله در این طرح افزود: پس از شناسایی افراد، گروههای کمخطر و متوسط بستههای آموزشی و برنامههای آنلاین برای مدیریت استرس، افزایش تابآوری و ارتقای سلامت روان دریافت میکنند، اما افراد پرخطر برای دریافت مداخلات حرفهای و تخصصی به دستگاهها و مراکز تخصصی ارجاع خواهند شد تا از مزمن شدن ترومای روانی و اجتماعی ناشی از جنگ جلوگیری شود.
حسینی همچنین از اجرای غربالگری سراسری در این طرح خبر داد و گفت: همزمان با رونمایی از طرح ملی سنجش سلامت روان، پرسشنامههای عمومی و تخصصی آثار روانی جنگ در اختیار مردم قرار گرفته و برای تمامی افراد بالای ۱۸ سال کشور، پیامک حاوی لینک ورود به سامانه و تکمیل پرسشنامه ارسال خواهد شد. به گفته او، این طرح بهصورت غربالگری سراسری برای همه افراد بالای ۱۸ سال اجرا میشود.
وی افزود: در این طرح، دو پرسشنامه استاندارد مورد استفاده قرار میگیرد. پرسشنامه نخست برای شناسایی نشانگان روانی ناشی از جنگ طراحی شده و افرادی که در این مرحله نمرات بالاتری کسب کنند، بهعنوان گروههایی با آثار روانی و هیجانی بیشتر شناسایی میشوند. در مرحله دوم نیز پرسشنامه تخصصیتری در اختیار این افراد قرار میگیرد تا شدت آسیبهای روانی و اجتماعی بهطور دقیقتر ارزیابی شود.
حسینی با اشاره به نظام ارجاع پیشبینیشده در این طرح گفت: پس از تکمیل پرسشنامهها و تحلیل نتایج، افراد بر اساس گروه هدف به دستگاههای ذیربط معرفی میشوند. بر این اساس، افراد نیازمند خدمات درمانی به مراکز وزارت بهداشت، دانشآموزان و معلمان به وزارت آموزش و پرورش، دانشجویان و اعضای هیئت علمی به وزارت علوم، خانوادههای شهدا به بنیاد شهید و امور ایثارگران و مددجویان تحت پوشش کمیته امداد به این نهاد ارجاع خواهند شد.
رئیس سازمان بهزیستی کشور افزود: سازمان بهزیستی نیز با بهرهگیری از ظرفیت ۳۵۰۰ مرکز مشاوره در سراسر کشور، خدمات تخصصی مورد نیاز را ارائه خواهد کرد. برای این منظور، یاریبرگ مشاوره پیشبینی شده تا خدمات مشاوره و درمانی پس از غربالگری، در همه سطوح و بهصورت رایگان در اختیار افراد قرار گیرد.
حسینی گفت: دانشجویان دانشگاه فرهنگیان، معلمان و والدین دانشآموزان نیز از گروههای مشمول این طرح هستند و جامعه هدف آن، همه افراد بالای ۱۸ سال کشور را دربر میگیرد.
وی در پایان درباره اعتبار ابزارهای مورد استفاده در این طرح گفت: هر دو پرسشنامه استانداردهای بینالمللی دارند و بارها در کشورهای مختلف و در شرایط جنگی مورد استفاده قرار گرفتهاند. به گفته او، خطاهای احتمالی این ابزارها در مطالعات متعدد بررسی و اصلاح شده و در حال حاضر از معتبرترین و استانداردترین پرسشنامههای موجود در جهان برای سنجش آثار روانی بحرانها محسوب میشوند.
نظر شما