نقش گیاهان دارویی در تنوع‌بخشی به معیشت عشایر

به گزارش خبرگزاری صدا و سیمای استان خوزستان، صدیقه یوسف نعنایی با اشاره به ظرفیت بالای گیاهان دارویی در اقتصاد جوامع عشایری اظهار کرد: عشایر خوزستان گنجینه‌ای ارزشمند از دانش سنتی در شناخت گیاهان دارویی و روش‌های برداشت صحیح دارند. این دانش امروزه یک سرمایه اقتصادی و فرهنگی است که می‌تواند پایه کارآفرینی نوین قرار گیرد.

وی افزود: کارآفرینی در حوزه گیاهان دارویی فقط جمع‌آوری گیاه نیست بلکه کل زنجیره ارزش از کشت اصولی، برداشت پایدار، خشک‌کردن استاندارد، فرآوری، بسته‌بندی و بازاریابی را در بر می‌گیرد. رعایت استاندارد‌های کیفی، راه ورود محصولات خوزستان را به بازار‌های ملی و حتی صادرات باز می‌کند.

یوسف نعنایی تنوع‌بخشی معیشت و کاهش فقر را از مزایای توسعه این حوزه دانست و گفت: اگر آموزش‌های کاربردی و حمایت‌های لازم فراهم شود کسب و کار‌های کوچک و متوسط گیاهان دارویی می‌توانند علاوه بر دامداری، زمینه اشتغال پایدار جوانان عشایر ایجاد کنند.

به گفته وی توسعه گیاهان دارویی علاوه بر مزایای اقتصادی، آثار زیست‌محیطی مهمی نیز به همراه دارد این گیاهان نیاز آبی کمتری دارند، فشار بر مراتع را کاهش می‌دهند و نقش مهمی در حفظ تنوع زیستی دارند همین امر باعث می‌شود توسعه آنها به کاهش مهاجرت از روستا‌ها و کوچ‌های اجباری کمک کند.

این محقق همچنین با تاکید بر اهمیت پایداری زیست‌محیطی بیان کرد: هرگونه توسعه در حوزه گیاهان دارویی باید با رویکردی پایدار و حافظ محیط‌زیست همراه باشد. برداشت بی‌رویه و غیراصولی می‌تواند به انقراض گونه‌های ارزشمند و تخریب اکوسیستم‌های حساس منجر شود.

وی گفت: آموزش بهره‌برداران محلی درباره روش‌های برداشت اصولی، تعیین مناطق مستعد تکثیر (خارج از مناطق حفاظت شده و ذخیره گاه‌های ژنتیکی) و نظارت بر فعالیت‌ها، از الزامات اساسی برای تداوم این صنعت است.

این پژوهشگر خوزستانی در ادامه با اشاره به نقش دولت در این زمینه افزود: خرید تضمینی، تسهیلات مالی کم‌بهره و ایجاد واحد‌های فرآوری در مناطق عشایری از مهم‌ترین نیازهاست همچنین حمایت از استانداردسازی و برندسازی محصولات می‌تواند ارزش افزوده قابل توجهی ایجاد کند.

وی همچنین مستندسازی دانش بومی را ضروری دانست و گفت: اگر این دانش ثبت نشود با خروج نسل قدیم از چرخه تولید، خطر فراموشی آن وجود دارد. ایجاد باغ‌های گیاه‌شناسی بومی و برنامه‌های آموزشی برای جوانان، از اقدامات حیاتی در این زمینه است.

یوسف نعنایی تاکید کرد: گیاهان دارویی فرصتی جدی برای توسعه پایدار و توانمندسازی عشایر خوزستان است با پیوند دانش بومی، فناوری نوین و سیاست‌گذاری حمایتی، می‌توان این ظرفیت را به درآمد پایدار و اشتغال مقاوم تبدیل کرد.