عوامل فردی، اجتماعی و نظام سلامت؛ ارکان کلیدی تقویت شیردهی

به گزارش خبرگزاری صدا و سیما ،  شهین سالاروند به همراه دو همکار هم‌دانشگاهی خود از مرکز تحقیقات هپاتیت و دانشکده پرستاری مامایی خرم‌آباد، وابسته به دانشگاه علوم پزشکی لرستان، پژوهشی را انجام داده‌اند که به طور مشخص بر تقویت توانمندی مادران در شیردهی تمرکز دارد.

 این پژوهش که با نگاهی سیاست‌محور تدوین شده، تلاش کرده است نشان دهد چگونه می‌توان با افزایش اطمینان و باور مادران به توانایی خود، شرایط مناسب‌تری برای تداوم شیردهی فراهم کرد.

روش انجام این پژوهش به صورت مروری بوده است. به این معنا که محققان به جای اجرای آزمایش یا مداخله مستقیم، مجموعه‌ای از مقالات علمی، مرور‌های نظام‌مند و راهنما‌های بالینی معتبر را بررسی کرده‌اند. هدف از این کار، شناسایی سیاست‌ها و خط‌مشی‌هایی بوده که می‌توانند در سطح جامعه به ارتقای شیردهی کمک کنند. این رویکرد باعث شده است که نتایج پژوهش، تصویری جامع از وضعیت موجود و راهکار‌های قابل اجرا در نظام سلامت ارائه دهند.

طبق یافته‌های این مطالعه که در فصلنامه «یافته» وابسته به دانشگاه علوم پزشکی لرستان منتشر شده‌اند، موضوع خودکارآمدی شیردهی، یعنی اطمینان مادر به توانایی خود در تغذیه نوزاد با شیر، تحت تأثیر عوامل متعددی قرار دارد. محققان این عوامل را در پنج دسته کلی شامل موانع و چالش‌ها، مزایای افزایش خودکارآمدی، عوامل مؤثر فردی و اجتماعی، سیاست‌ها و اقدامات موجود یا پیشنهادی و پیامد‌های بی‌توجهی به این سیاست‌ها طبقه‌بندی کرده‌اند. نتایج حاکی از آن هستند که بدون توجه همزمان به این ابعاد، ارتقای شیردهی پایدار دشوار خواهد بود.

پژوهشگران تأکید کرده‌اند که مدیریت و تقویت خودکارآمدی شیردهی نیازمند یک رویکرد چندرشته‌ای است. به باور آنان، همکاری میان گروه‌های مختلف سلامت، آموزش هدفمند مادران، حمایت اجتماعی و توانمندسازی روانی می‌تواند نقش کلیدی در افزایش مدت و کیفیت شیردهی داشته باشد.

 چنین رویکردی نه‌تنها سلامت مادر و کودک را بهبود می‌بخشد، بلکه به کاهش هزینه‌های درمانی در سطح جامعه نیز کمک می‌کند.

بر این اساس، مجموعه‌ای از اقدامات عملی می‌تواند در این مسیر مؤثر باشد. از جمله این اقدامات می‌توان به بیمارستان‌های دوستدار کودک، استفاده از مشاوران شیردهی دارای مجوز، گروه‌های حمایتی همسالان در جامعه، برنامه‌های بازدید از منزل و ایجاد تسهیلات مناسب در محل کار برای مادران شیرده اشاره کرد. همچنین آموزش شیردهی مؤثر در دوران بارداری و پس از زایمان، ارتقای سواد سلامت از طریق رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی و حمایت خانواده و همسر از مادر، از عوامل مهم موفقیت به شمار می‌روند.

در ادامه، محققان بر این نکته تأکید دارند که حمایت از شیردهی باید پیش از تولد نوزاد آغاز شود و در دوران پس از زایمان نیز ادامه یابد. استفاده از فناوری‌های دیجیتال برای مشاوره، ارائه حمایت روانی برای کاهش اضطراب مادر، توجه به شرایط اقتصادی و اجتماعی خانواده‌ها و ایجاد فرهنگ عمومی حامی شیردهی، همگی می‌توانند نقش مکمل داشته باشند.

به اعتقاد محققان، تنها با فراهم شدن این مجموعه اقدامات هماهنگ است که می‌توان انتظار داشت شیردهی به عنوان یک رفتار سالم و پایدار در جامعه نهادینه شود.