حفاظت هوشمند و تسهیل نظارت بر آثار تاریخی خراسان شمالی

به‌گزارش خبرگزاری صدا و سیما ؛ علی‌اکبر وحدتی با تأکید بر اینکه در این مرحله، ۶۰ اثر تاریخی دارای نقشه عرصه، حریم و ضوابط حفاظتی و معماری مصوب از مناطق مختلف استان در حال رقومی‌سازی و بارگذاری در پایگاه‌داده مکانی هستند، گفت : این آثار شامل تپه‌ها، محوطه‌ها و بنا‌های تاریخی متعلق به دوره‌های مختلف، از نوسنگی تا اوایل پهلوی است که همگی پیش‌ از این به طور دقیق مستندسازی شده و برخی نیز تحت کاوش‌های باستان‌شناسی قرار داشته‌اند.

رئیس گروه حفظ و احیا بنا‌ها و محوطه‌های تاریخی خراسان شمالی افزود : نقشه‌ها و ضوابط حفاظتی این آثار در سال‌های گذشته در شورای حریم کشور به تصویب رسیده بود و اکنون با معیار‌های جدید استانداردسازی ، وارد پایگاه داده مکانی شده‌اند تا جامعیت، دقت و سرعت در ارائه اطلاعات، نظارت و پاسخ‌گویی به استعلامات برای مدیران و کارشناسان فراهم شود.

وی گفت : خراسان شمالی با ثبت ۱۵۰۰ اثر تاریخی شناسایی‌شده، اکنون در زمره استان‌های پیشرو کشور در زمینه رقومی‌سازی و ایجاد بانک اطلاعات مکانی میراث‌فرهنگی قرار دارد. نتایج اولیه این پروژه نشان می‌دهد که وجود نقشه‌های رقومی شده نقش مهمی در حفاظت از میراث‌فرهنگی در برابر پروژه‌های عمرانی و توسعه شهری و روستایی داشته و مانند یک سپر دفاعی، از تخریب ناخواسته یا عمدی آثار تاریخی جلوگیری می‌کند.

رئیس گروه حفظ و احیا بنا‌ها و محوطه‌های تاریخی خراسان شمالی افزود : رقومی‌سازی نقشه‌های عرصه و حریم آثار تاریخی خراسان شمالی در راستای بند (پ) ماده ۸۳ برنامه هفتم توسعه پیشرفت کشور انجام می‌شود. بر اساس این بند، دولت و سازمان ثبت‌اسناد و املاک کشور مکلف‌اند با همکاری وزارت میراث‌فرهنگی، نسبت به رقومی‌سازی نقشه‌های عرصه و حریم آثار ملی و بافت‌های تاریخی در سامانه حدنگاری (کاداستر) و اتصال این اطلاعات به سامانه جامع صدور اسناد مالکیت و بستر یکپارچه استعلام دستگاهی اقدام کنند.

وحدتی تأکید کرد: اجرای این حکم قانونی موجب جلوگیری از ساخت‌وساز‌های غیرمجاز در محدوده آثار تاریخی، صیانت از حقوق مالکانه مردم، تسریع در پاسخ‌دهی به استعلامات بین دستگاهی، افزایش هماهنگی میان سامانه‌های میراث‌فرهنگی و حدنگاری، و مدیریت علمی و پایش مستمر وضعیت آثار دارای عرصه و حریم مصوب می‌شود و به طور مستقیم به کاهش تعارضات ناشی از مالکیت و توسعه عمرانی کمک می‌کند.

وی گفت : پروژه رقومی‌سازی آثار تاریخی خراسان شمالی از بهار ۱۴۰۴ آغاز شده و تا بهار ۱۴۰۵ ادامه یافته است. این طرح، نخستین گام در مسیر تکمیل برنامه‌های کلان حفاظت هوشمند از میراث‌فرهنگی در سطح استان و کشور به شمار می‌آید. انتظار می‌رود مراحل بعدی پروژه، زمینه شکوفایی بیشتر سایر آثار تاریخی استان و ارتقای زیرساخت‌های اطلاعاتی حفاظت از میراث‌فرهنگی در دیگر استان‌ها را فراهم کند .